کریتون
افلاطون
کتاب «کریتون» یکی از آثار برجسته افلاطون، فیلسوف نامدار یونان باستان است. این کتاب در قالب گفتگویی بین سقراط، استاد افلاطون، و دوستش کریتون به رشته تحریر درآمده است.
درباره نویسنده:
افلاطون (۴۲۷–۳۴۷ پیش از میلاد) فیلسوف یونانی و از شاگردان سقراط بود که تأثیر عمیقی بر فلسفه غرب گذاشت. او آکادمی آتن را بنیان نهاد و آثار مهمی مانند «جمهور» و «فایدون» را نوشت. اندیشههای او دربارهی ایدهها، عدالت و حکومت ایدهآل همچنان مورد بحث و مطالعه قرار میگیرند.
ویژگیهای کتاب:
- موضوع فلسفی: این کتاب به بررسی مفاهیم مهمی مانند عدالت، قانون، و وظیفه شهروندی میپردازد.
- گفتگومحور: ساختار کتاب به صورت گفتگوی سقراط و کریتون است که به جذابیت آن میافزاید.
- پرداختن به اخلاق: در این کتاب مسائل اخلاقی مهمی مطرح میشود.
- مباحث سیاسی: در کتاب کریتون به مباحث سیاسی نیز پرداخته شده است.
محتوای کتاب:
کریتون یکی از کوتاهترین دیالوگهای افلاطون است؛ اما با وجود حجم اندک و زبان و ساختار و درونمایهی بهظاهر سادهاش، مسائل پیچیده و تفسیرپذیری را در خود جای داده است که باعث موشکافیها و بحثهای طولانی در میانِ سقراط شناسان شده و مقالهها و کتابهای پرشماری را به بار آورده است. بررسیهای این دیالوگ در فلسفهی اخلاق، فلسفهی سیاسی و فلسفهی حقوق، خواننده را نسبت به میزانِ سازگاری یا ناسازگاری میانِ اخلاق و قانون، حقِ فردی و مسئولیتِ اجتماعی، آزادیِ فردی و پایبندی به احکامِ حکومتی، و اینکه در هر یک از این دوگانهها، به کدامیک باید اولویت بخشید، به تأمل وامیدارد و ذهنِ او را با این پرسش درگیر میسازد که آیا شهروندان وظیفه دارند که همواره قوانین و احکامِ قضایی را کورکورانه بپذیرند، و آیا تحتِ هیچ شرایطی، حتی اگر به آنان ظلم شود، حقِ نافرمانیِ مدنی ندارند.
در کنارِ مسائلی از این دست، کریتون از اصلیترین منابعِ پژوهش دربارهی اندیشه و منشِ سقراط و، همراه با دفاعیه و بخشهایی از فایدون، مهمترین گزارش از واکنشِ او به اتهام و محکومیت و مرگ است.
مخاطبان کتاب:
- علاقهمندان به فلسفه
- دانشجویان فلسفه و علوم سیاسی
- علاقه مندان به تاریخ یونان باستان
درمجموع، کتاب «کریتون» یکی از آثار ارزشمند افلاطون است که به خواننده کمک میکند تا در مورد مفاهیم مهمی مانند عدالت، قانون، و وظیفه شهروندی تفکر کند. این کتاب نشان میدهد که چگونه میتوان با استفاده از استدلالهای فلسفی به تصمیمهای اخلاقی درست رسید.